نوید صنعت نیوز: چین که سال ها به عنوان یکی از کشورهایی با بالاترین میزان آلودگی در جهان شناخته می شد، حالا نشان داده است که چگونه می توان با اجرای برنامه های ملی و استفاده از فناوری های نوین، کیفیت هوا را بهبود بخشید. در طول هفت سال گذشته، انتشار آلودگی هوا در منطقه پکن-تیانجین-هبی که سه مرکز اصلی اقتصادی چین است، به طور قابل توجهی کاهش یافته است. این کاهش نه تنها به سلامت شهروندان کمک کرده، بلکه شاخص پایداری زیست محیطی چین را نیز ارتقا داده است.

چین زمانی به عنوان یکی از کشورهایی با بالاترین میزان آلودگی در جهان شناخته می شد. رشد سریع اقتصادی در سه دهه اخیر به عامل اصلی آلودگی هوا در این کشور تبدیل شده است. این وضعیت به ویژه در الگوهای آلودگی در بیست شهر بدترین شهر جهان که شانزده مورد از آنها از کشور پرده بامبو آمده اند، برجسته است. در نتیجه مشکلات گسترده آلودگی هوا، شاخص پایداری زیست محیطی چین به پایین ترین رتبه در جهان سقوط کرده است.

منطقه پکن-تیانجین-هبی (BTH) که سه مرکز اصلی اقتصادی در چین است، بدترین اثرات آلودگی هوا را تجربه می کند. تهدید به سلامت شهروندان، دولت چین را مجبور کرد که فوراً علیه آلودگی هوا اعلام بحران کند. در بازه زمانی هفت ساله، چین موفق شده است تغییرات واقعی را ثابت کند، به طوری که اکثر شهرهایی که قبلاً آلوده بودند اکنون هوای سالم تری تنفس می کنند.

داده های مربوط به آلودگی هوا از سال 2013 تا 2017 که توسط کتابخانه ملی پزشکی (NLOM) تجزیه و تحلیل شده است، کاهش انتشار آلودگی را در منطقه BTH نشان می دهد. روش‌های ارزیابی آنتروپی برای تخمین انتشار استفاده می‌شوند، در حالی که الگوریتم‌های حداقل مربعات جزئی و مدل‌های برون‌یابی روند ترکیبی برای پیش‌بینی‌های آینده استفاده می‌شوند.

در این مورد، رویکرد STIRPAT (تأثیرات تصادفی با رگرسیون بر جمعیت، ثروت و فناوری) برای درک رابطه بین انتشار آلودگی و شاخص‌های اجتماعی-اقتصادی یک کشور استفاده می‌شود. تجزیه و تحلیل نشان می دهد که کاهش انتشار آلودگی هوا در سال 2015 به اوج خود رسید و سپس به طور نوسانی اما به آرامی کاهش یافت.

تخمین زده می شود که انتشار آلودگی هوا در سال 2025 کمتر از سال 2007 باشد. انتشار گازهای زباله صنعتی نقش مهمی در این کاهش دارد. اگرچه اثر انتشار گرد و غبار کمتر از انتشار SO2 است، اما همچنان قابل توجه است.

انتظار می رود کاهش رشد اقتصادی در آینده کیفیت هوا را بهبود بخشد. با این حال، رشد سریع جمعیت در هبی و تیانجین ممکن است یک گلوگاه باشد. این تحلیل نشان می دهد که دولت باید به طور خاص بر بخش صنعت مصالح ساختمانی نظارت داشته باشد تا بهبود کیفیت هوا را حفظ کند.

نیروگاه های صنعتی مبتنی بر زغال سنگ و نیروگاه های سوخت فسیلی نه تنها SO2، بلکه NOx، PM2.5 و جیوه تولید می کنند که به آلودگی هوا و خطرات سلامتی انسان کمک می کند.

به قول معروف تجربه بهترین معلم است. همه ما می‌توانیم از تجربه سه دهه چین در مقابله با آلودگی هوا، در حالی که منتظر باریدن باران هستیم، بیاموزیم و درس بگیریم. شانگهای و پکن از طریق مقررات سختگیرانه، از جمله محدودیت در وسایل نقلیه و فعالیت های خارج از منزل برای گروه های سنی خاص و پذیرش فناوری پیشرفته، موفق به کاهش سطح آلودگی شده اند.

چین چگونه با آلودگی هوا مقابله می کند
فرآیند پاکسازی آلودگی هوا در پکن به سه مرحله تقسیم می شود که دوره های 1998-2008، 2009-2012 و 2013-2017 را پوشش می دهد. دولت چین بر بازسازی منابع انرژی در سه بخش صنعت، حمل و نقل و مسکن تمرکز کرده است. این تغییر منبع انرژی در راستای استراتژی کاهش آلودگی در سه فاز اجرا می شود.

دوره 1998-2008 آغاز یک دهه شناسایی مشکلات و اجرای هدف بود. هدف اصلی توقف فعالیت کارخانه‌های بزرگی است که از زغال سنگ به عنوان منبع انرژی استفاده می‌کنند و همچنین منابع انرژی کارخانه‌های کوچک را به گزینه‌های سازگارتر با محیط زیست سوق می‌دهند. علاوه بر این، هزاران اتوبوس که قبلاً با بنزین کار می کردند نیز در مرکز پکن و شش منطقه دیگر از جمله مسیرهای حمل و نقل بین شهری به گاز تبدیل شده اند.

چین در حال استفاده از گاز طبیعی فشرده (CNG) به عنوان منبع انرژی برای جایگزینی زغال‌سنگ آلاینده‌ای است که برای دهه‌ها توسط کارخانه‌های پکن استفاده می‌شود. در این مرحله، حداقل ده کارخانه فولاد و آهن فعالیت خود را متوقف کردند و به کشورهای دیگر از جمله اندونزی نقل مکان کردند.

در طی یک دوره 20 ساله، سطح دی اکسید گوگرد 97 درصد کاهش یافت، دی اکسید نیتروژن 86 درصد کاهش یافت و ذرات ریز (PM2.5) تا 98 درصد کاهش یافت. در دوره چهار ساله 2013-2017، غلظت PM2.5 36.8 درصد کاهش یافت، از 98.5 میکروگرم بر متر مکعب به 58 میکروگرم در متر مکعب، اگرچه هنوز 66 درصد بالاتر از استانداردهای تعیین شده توسط دولت چین و استانداردهای WHO بود.

پس از احیای ساختار انرژی در بخش صنعت، فاز دوم در سال‌های 2009-2012 بر تجدید ساختار منابع انرژی در بخش مسکن متمرکز شد. منابع انرژی زغال سنگ به گاز تبدیل شده اند، با این امید که انتشار چهار آلاینده هوا در پکن کاهش یابد: دی اکسید نیتروژن (N2O) از وسایل نقلیه موتوری، و همچنین ذرات PM2.5 و PM10.

در مرحله سوم، 2013-2017، تلاش‌های کاهش آلودگی با سرمایه‌گذاری در فناوری‌های سازگار با محیط زیست و حذف دو آلاینده اضافی که باید پس از دی اکسید گوگرد، دی اکسید نیتروژن و ازن (O3) کاهش یابند، افزایش می‌یابد. در سال 2013، مجموع انتشار SO2 به 95000 تن، N2O 218000 تن و کل PM2.5 و PM10 به 349000 تن رسید. این چهار آلاینده به دلیل تأثیرات قابل توجه بر سلامتی، تمرکز اصلی دولت چین است.

در هر مرحله، دولت چین سیاست های حفاظت از محیط زیست، اقتصادی و اجرای قانون را برای کاهش آلودگی را با سیاست های توسعه ای خود ادغام می کند. حفاظت از محیط زیست شامل تغییر به سوخت های سازگار با محیط زیست، کاشت درختان و گسترش پارک های عمومی است. در همین حال، کمپین آگاهی عمومی در مورد خطرات آلودگی نیز با جذب 10 سفیر محیط زیست برای تشویق مشارکت جامعه و ارتقای اقدامات دولت تشدید شد.

کشورهای دیگری همچون مالزی، از الگوی مقابله با آلودگی در چین استفاده کردند. از جمله مقابله با صنایع آلاینده. به گفته وزارت محیط زیست و جنگلداری مالزی،  اقدامات دیگری مانند اجرای قانون در برابر صنایعی که به عنوان منبع آلودگی شناسایی شده اند انجام شده است. از 161 شرکت صنعتی که به عنوان آلاینده هوا شناسایی شده اند، 11 شرکت مورد پیگرد قانونی قرار گرفته اند. این اقدام از عملیات میدانی برای اجرای قانون علیه منابع آلودگی هوا به ویژه صنعت تولید برق آغاز شده است.

اگرچه بهبود کیفیت هوا نمی تواند فورا اتفاق بیفتد، اما با الهام از موفقیت پکن در مقابله با آلودگی هوا، می توان انتظار داشت کشورهای دیگر در منطقه آسیا به نتایج مشابهی در بلند مدت دست یابند.